هنر نمایی کاسینی در عکاسی فضایی | هوافضای جوان

هنرنمایی “کاسینی” در عکاسی فضایی

از بین همسایه های ما در منظومه شمسی، میشه گفت زحل زیبا ترینشونه. سیاره ای غول پیگر که از گاز تشکیل شده و با حلقه های زیباش ظاهری کاملاً خاص و منحصر به فرد داره. این زیبایی و خاص بودن تو عکس های سرسری ای که فضاپیماهای ووییجر و پایونیر۱۱ از این سیاره گرفتند هم کاملاً مشهوده؛ اما حق این سیاره این بود که بیش از تصاویر گذری ووییجر و پایونیر بهش پرداخته بشه. برای همین ناسا دست به کار شد و مأموریت کاسینی کلید خورد. کاسینی کاوشگریه که هدف اصلی از ارسال اون مطالعه زحل و مجموعه قمرها و حلقه های اون عنوان شده. این کاوشگر با گردش در مدار زحل تصاویر بسیار واضح و زیبایی از جزئیات حلقه های این سیاره و آلبومی از قمرهای پرتعدادش برای ناسا جمع آوری کرده. نکته خاص این تصاویر ریزبینی دقت به جزئیات جالب توجه هست. در زیر تعدادی از تصاویر رو با هم مرور میکنیم.

در ضمن، میتونید برای آشنایی با فضاپیمای کاسینی، به مدل سه بعدی این کاوشگر تو سایت ناسا (یعنی “این لینک“) مراجعه کنید.

همونطور که گفته شد، هدف اصلی از ارسال فضاپیمای کاسینی، مطالعه زحل بود، اما این باعث نمیشه که این کاوشگر در بین راه برامون عکاسی نکنه. تصویر زیر مشتری رو نشون میده، بزرگترین سیاره منظومه شمسی. به نظر میاد کاسینی کاملاً موفق شده عظمت این سیاره رو به تصویر بکشه.

Portrait_of_Jupiter_from_Cassini

و این هم یک نمای نزدیک از گذر یکی از قمرهای مشتری (به نام “یو”) از مقابل آن. شاید به نظرتون این قمر خیلی کوچک به نظر بیاد، اما خوبه بدونید که قطر این قمر، تقریباً یک سوم قطر زمینه، پس اونقدرها هم کوچک نیست.

PIA02879_-_A_New_Year_for_Jupiter_and_Io

خب، بیاید همین صحنه رو در زحل تماشا کنیم. تصویر زیر هم گذر یکی از قمرهای زحل (رئا) از مقابل این سیاره رو نشون میده. رنگ پس زمینه خود سیاره زحله و کره کوچکی که میبینید رئاست. هنرنمایی کاسینی وقتی بیشتر به چشم میاد که بدونیم خط سیاهی که از بین تصویر گذشته، حلقه های زحل رو از نمای جانبی نشون میده.

Rhea_in_front_of_Saturn

همانطور که در تصویر بالا میبینید، حلقه های زحل خیلی مسطح هستند و ساختار ظریفی دارند. تصویر زیر که با بزرگنمایی بسیار زیاد بخشی از پستی بلندی های لبه این حلقه ها گرفته شده، به خوبی نشون میده که این حلقه ها تا چه حد ساختار ظریفی دارند. این تصویر در لحظه سال نوی زحل (vernal equinox) گرفته شده یعنی زمانی که خورشید دقیقاً از کنار حلقه ها میتابه و برای همین میتونیم سایه ی پستی بلندی های لبه ی حلقه رو بر روی سطح ادامه ی حلقه ببینیم.

PIA11668_B_ring_peaks_2x_crop

در تصویر زیر هم سطح صاف و زیبای حلقه ها به زیبایی نمایش داده شده.

7391_PIA20489_full

حلقه هایی که معمولاً در کنار زحل دیده میشه، فقط بخشی از مجموهه حلقه هاییست که این سیاره رو احاطه کرده. برای دیدن مابقی حلقه ها، کاسینی از نور پس زمینه خورشید استفاده کرده. این عکس در حالی گرفته شده که کاوشگر کاملاً در سایه سیاره قرار گرفته و خورشید از پشت، حلقه هایی از زحل رو که معمولاً دیده نمیشود روشن کرده.

PIA17172_Saturn_eclipse_mosaic_bright_crop

بیرونی ترین حلقه، که به صورت یک توده غبار سفید به نظر میرسه، در واقع از میلیاردها قطعه ریزو درشت یخ ایجاد شده. اما احتمالاً از اینکه این یخ ها چرا در اینجا جمع شدند تعجب میکنید. جواب این سوال در تصویر زیر نهفتست. یکی از قمرهای زحل به نام انسلادوس. انسلادوس در واقع یک قطره بزرگ آبه که لایه قطوری از روی آن به خاطر سرمای شدید یخ بسته.

543564main_pia07800-full_full1-1024x812

شاید هنوز متوجه ارتباط این قمر با حلقه ی یخی زحل نشده باشید. در این صورت لازمه تصویر زیر رو ببینید، تصویری از قطب جنوب این قمر که در آن چندین آبفشان، آب مایع را از عمق این سیاره و با سرعت زیادی از شکاف های داخل لایه یخ به بیرون پمپ میکند. سرعت این پمپاژ آنقدر بالاست که قطرات پرتاب شده از جاذبه این قمر خارج شده و دیگر به سطح آن برنمیگردند.

IDL TIFF file

در واقع، همونطور که در تصویر زیر بهتر مشخص است، انسلادوس قمریست که داره ذره ذره تبدیل به یک حلقه می شه. تصویر زیر انسلادوس و حلقه یخی زحل رو از فاصله دور نمایش میده. برای پیدا کردن محل خود انسلادوس در تصویر، لازم هست بدونید نقطه سفید نورانی وسط حلقه، در واقع فواره های آب پش انسلادوس و نقطه سیاه بالای آن، سایه ی خود قمرست. اقیانوسی بودن انسلادوس و نقش آن در تشکیل حلقه یخی، از کشفیات کاسینی به حساب میاد.

640px-E_ring_with_Enceladus

شاید الآن که صحبت از قمرهای زحل شد، جا داشته باشه تصویری هم از تایتان، معروف ترین قمر زحل ببینیم. کاسینی روی سطح تایتان چند دریاچه پیدا کرد.. اما نه دریاچه هایی از جنس آب، بلکه از جنس متان مایع. متان در دمای معمول سطح زمینه به صورت گاز و در واقع همان گاز شهری خودمونه؛ اما در دمای منفی ۱۸۰ درجه ای تایتان، به صورت مایع دیده میشه.

titan

به خود زحل برگردیم. آبفشان های قطب جنوب انسلادوس را دیدیم، حالا تصویر عجیبی ببینیم از قطب شمال زحل. نکته عجیبی که در این تصویر مشاهده میشه، شکل شش ضلعی مدارهای شمالی این سیارست. همونطور که میبینید، مدار های پایینی (و همچنین بالایی و خیلی نزدیک به قطب) شکل دایره ای دارند، اما یک شش ضلعی عجیب این بین قرار گرفته.

PIA18274-Saturn-NorthPolarHexagon-Cassini-20140402

عجیب بودن این طرح شش ظلعی از این نظره که زحل سیاره ای از جنس گازه و توجیه دلیل ایجاد یک شکل شش ضلعی منتظم در نزدیکی قطب آن با قوانین دینامیک سیالات خیلی مشکل به نظر میاد. در تصویر زیر که یک طوفان عظیم در نیم کره ی شمالی زحل را نشان می دهد، گازی بودن این سیاره به خوبی مشخص است.

Saturn_Storm

در پایان نگاهی به خانه بیندازیم. کاوشگر کاسینی، از نمایی زیبا و از زیر حلقه های مشتری تصویر زیر را از سیاره زمین ثبت کرده است. فلش کوچک روی تصویر، محل زمین را نشان می دهد.

1024px-Earth-Moon_system_as_seen_from_Saturn_(PIA17171)


یک دیدگاه در ”هنرنمایی “کاسینی” در عکاسی فضایی

  • ۲۱ مرداد ۱۳۹۵ در ۵:۱۶ ق.ظ
    پیوند یکتا

    نگاه تازه و قشنگی بود.
    قلم تون هم روان و خوبه.
    لطفا هفته ای یه مطلب نجومی هوافضایی داشته باشید.

    پاسخ

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا معادله امنیتی را وارد کنید. * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.