موشک فضایی R-7 - | هوافضای جوان

موشک فضایی R-7

همون طور که می دونید برای رسیدن به فضا به موشک فضایی نیاز داریم. روس ها یک سری موشک فضایی دارند که معروف به سری R-7 است. پدر تمام موشک های این خانواده (که یک موشک بالستیک قاره پیما به نام R7 بود) برای حمل کلاهک هسته ای به کار می رفت و بعدها با تغییر مراحل بالایی اون موشک، چندین موشک فضایی تولید شد. در ادامه با این خانواده آشنا میشیم.

کلاهک های هسته ای در ابتدا بسیار سنگین بودند و برای فرستادن اونها به فاصله خیلی زیاد، نیاز به موشک بزرگی بود. روس ها برای این نیاز موشک R7 رو طراحی کردند که از چهار بوستر و ۱۶ موتور اصلی در مرحله اول خودش استفاده میکرد. بعدها کلاهک های هسته ای سبک تر شدند موشک هایی به بزرگی R-7 دیگه کار بردی نداشتند. اما این موضوع اصلا مهم نبود و با تغییر کاربری این موشک، R-7 تبدیل به یه موشک فضایی شد که روس ها از اون استفاده کردند. بنابراین خانواده R-7 هم شامل موشک بالستیک می شه و هم حامل ماهواره.

خانواده R-7

خانواده R-7

اولین باری که شوروی از R-7 برای اهداف فضایی استفاده کرد به سال ۱۳۳۶ برمی گرده و همین سری از موشک بود که اولین انسان رو به فضا فرستاد. با این که بیشتر از ۵۰ سال از این موشک می گذره ولی جوان ترین عضو این خانواده یعنی موشک سایوز (حامل سفینه سایوز) هنوز هم برای ارسال انسان به فضا استفاده میشه.

یوری گاگاری اولین مسافر فضا

یوری گاگاری اولین مسافر فضا

درسته که مدل های مختلف R-7 از ابعاد متفاوتی برخوردارند ولی از لحاظ ظاهری همه شبیه به هم هستند و در واقع مرحله اول همه اونها شبیه به هم هست. در همه مدل های R-7 چهار بوستر سوخت مایع در اطراف بدنه اصلی نصب شده. موتور مرحله دوم اون بعد از اتمام سوخت بوستر و موتور مرحله یک و جدا شدن اون ها از موشک شروع به کار می کنه. موتور مرکزی و بوسترهای اون، هرکدوم از ۴ نازل اصلی و چندنازل کوچک تشکیل شده که بعضی از اون ها کنترل پذیرند و جا به جا می شوند.

مدل سایوز که الان هم مورد استفاده روس هاست با گذشت زمان پیشرفته تر شده. سایوز از پایگاه های بایکانور قزاقستان و خود روسیه پرتاب می شه. فیلم زیر پرتاب کرولف (یکی از مدل های سایوز) رو نشون می ده.

انواع مختلف R-7 :

  • Sputnik :

تو این مدل اولین ماهواره مصنوعی (به همین نام، اسپوتنیک) به فضا پرتاب شد. این ماهوراه تجهیزاتی برای مخابره کردن و برقراری ارتباط با زمین داشت. اولین موجود زنده که به فضا پرتاب شد (سگی به نام لایکا) با این موشک تونسته بود به فضا برسه.

موشک Sputnik

موشک Sputnik

  • Luna :

نسبت به مدل قبلی یک مرحله بیشتر داره. اولین مسیری که برای پرتاب انتخاب شد به سمت ماه بود اما تلاش های اولیه با شکست مواجه شد تا بالاخره Luna 1 با سرعت بسیار بالا برای اولین بار وارد مدار خورشیدی شد. چند ماه بعد Luna 2 پرتاب شد که با ماه برخورد کرد. Luna 3 هم تونست از ماه عکس برداری کنه. در مجموع خیلی از ماهواره های مخابراتی ، عکس برداری و هواشناسی با این حامل ماهواره پرتاب شده.

  • Vostok :

سال ۱۳۴۰ اولین کپسول فضایی که قادر بود انسان رو به فضا بفرسته برای آزمایش پرتاب شد. یک سال بعد یوری گاگارین با همین موشک فضایی به فضا رفت و اسم خودش رو به عنوان اولین نفری که به فضا رفت ثبت کرد. پروازهای زیاد دیگه ای توسط این ماهواره بر انجام شد و در مأموریت وستوک ۶، “ولنتینا ترشکوفا” به عنوان اولین زن به فضا پرتاب شد. اگه می خواهید از حال و هوای یوری گاگاری در فضا با خبر بشید فیلم زیر رو بنید.

موشک Vostok

موشک Vostok

ترشکوفا اولین زن مسافر فضا

ترشکوفا اولین زن مسافر فضا

  • Molniya :

مرحله آخر این ماهواره بر نسبت به مدل قبلی بزرگ تر و قدرت مند تر شده بود. ماموریت اون پرتاب ماهواره های مخابراتی به مدار مولنیا بود. اولین فرود آهسته روی ماه و اولین ماهواره ای که دور ماه می گردید از جمله موفقیت هایی بودند با این موشک بدست اومد. از ویژگی هایی که کمتر راکتی در دنیا داره اینه که از ۴ مرحله تشکیل شده.

موشک Molniya

موشک Molniya

  • Voskhod :

این موشک اولین موشکی سه مرحله ای بود که برای مدارهای نزدیک به زمین طراحی شد. Voskhod 1 برای اولین بار سه نفر رو با هم به فضا پرتاب کرد. و در مأموریت وسخود ۲ هم برای اولین بار راهپیمایی فضایی صورت گرفت.

  • Soyuz :

راکت سایوز که حمل کننده فضاپیمای سایوز هست می تونه به صورت معمولی ۳ نفر رو راهی فضا کنه. با توجه به این که با خودش انسان حمل می کند تدابیر ایمنی اندیشیده شده که فضاپیما از بوسترها و موتور اصلی فاصله داشته باشه. این حامل از سه مرحله تشکیل شده که تمام مراحلش از سوخت مایع استفاده می کنند. برخلاف بسیاری از ماهواره برهای دنیا که بوستر سوخت جامد دارند، خانواده R-7 از بوستر سوخت مایع استفاده می کنه. به عکس زیر دقت کنید که علاوه بر نازل های بزرگ نازل های کوچک هم دیده می شه. جهت این نازل ها قابل تغییره و برای کنترل ماهواره بر استفاده می شه.

موتور مرحله 1 سایوز

موتور مرحله ۱ سایوز

موشک حامل سایوز، همچنین برای حمل یک سفینه بدون سرنشین باری به نام progress هم استفاده میشه. وظیفه این سفینه باری حمل آب، غذا و سوخت به ایستگاه فضایی است.

طراحی مناسب، ایمن و کم هزینه این موشک فضایی باعث شده که هنوز به عنوان موشکی که قابلیت اطمینان بالایی داره مورد استفاده روس ها باشه.

  • Soyuz-Fregat :

مدل تجاری از موشک های فضایی R-7 است که سال ۲۰۰۰ اولین پرواز خودش رو انجام داد. اگر این پروژه به مرحله عملیاتی برسه، از این موشک برای جابجایی توریست هایی که میخوان از فضا دیدن کنند، استفاده خواهد شد.

موشک Soyuz-Fregat

موشک Soyuz-Fregat

منابع :

(https://en.wikipedia.org/wiki/R-7_(rocket_family

http://historicspacecraft.com/Rockets_Russian.html

(https://en.wikipedia.org/wiki/Soyuz_(rocket_family


2 دیدگاه در ”موشک فضایی R-7

  • ۲۹ مهر ۱۳۹۴ در ۷:۰۶ ب.ظ
    پیوند یکتا

    Moshak fazaee hamon moshak balestik hast?
    Sokht jamed hadtan ya maye’e?

    پاسخ
    • ۳۰ مهر ۱۳۹۴ در ۵:۵۳ ق.ظ
      پیوند یکتا

      از لحاظ نوع حرکت موشک های فضایی مانند موشک های بالستیک هستند. بنابراین می شه با اندک تغییراتی در موشک های بالستیک اون ها را تبدیل به موشک فضایی کرد مثل همین R-7. در متن گفته شد که هم بوسترها و هم موتورهای اصلی از سوخت مایع استفاده می کنند.

      پاسخ

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا معادله امنیتی را وارد کنید. * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.