سامانه فدافند هوایی تاد (THAAD) | هوافضای جوان

سامانه ضد موشک تاد

موشک های بالستیک برد بلند دشمن، یکی از دغدغه های هر کشوری است. برای همین همه­ ی کشورهایی که در معرض چنین تهدیدی هستند باید برای امنیت خودشون دنبال چاره ای باشند. راه های زیادی برای جلو گیری از خطر موشک­های بالستیک و علی الخصوص بالستیک های برد بلند در طول شصت-هفتاد سالی که از عمر دنیای موشک های نظامی میگذره ارائه شده و کشورهای مختلفی در این زمینه تلاش­ کردند، اما بدون شک بیشترین تلاش و سرسام آورترین سرمایه گذاری در این راه توسط دو کشور امریکا و روسیه (شوروی سابق) صورت گرفته. رقابت موشکی این دو کشور در دوران جنگ سرد، یعنی قبل از فروپاشی شوروی حالت دیوانه واری داشت چرا که هردوی این کشورها مجهز به موشک های بزرگ بالستیک با برد بسیار بلند بودند و علاوه بر این، هردوشون بمب های اتمی داشتند که میتونست به مقصد کشور دیگه روی این موشک­ها سوار بشه و به همین دلیل هر دو ابرقدرت اون روزهای جهان به اهمیت یک سامانه قابل اعتماد و دقیق برای انهدام تهدید موشک های دشمن کاملاً واقف بودند.

هرچند بعد از تجزیه شوروی رقابت امریکایی ها و روس­ها شدت کمتری پیدا کرد و دیگه جنگ سردی وجود نداشت، اما هنوز هر دو طرف به موشک های بالستیک با برد بسیار بالا و صد البته بمب اتم مجهز بودند و میتونستند تمام خاک همدیگه رو تهدید کنند. برای همین لازم بود روند رو به پیشرفت تجهیزات مقابله با موشک های بالستیک قاره پیما ادامه پیدا کنه. سامانه سپر ضد موشک تاد (THAAD) نمونه ای از همین تجهیزاته که امریکایی ها تولید اون رو در حدود سال­های پایان جنگ سرد شروع کردند. هدف این سیستم این بود که موشک های بالستیک دشمن را در ارتفاع زیاد و قبل از اینکه بیش از حد به هدفشون نزدیک بشن نابود کنند. موشک های بالستیک قاره پیما در طول پروازشون به سمت هدف از جو زمین خارج میشند، برای همین موشک تاد میتونه در ارتفاع ۱۵۰ کیلومتری موشک دشمن رو نابود کنه. برای اینکه متوجه بشیم این ارتفاع چقدر زیاده خوبه توجه کنیم که معمولاً ارتفاع حدود ۱۰۰ کیلومتری سطح دریا به عنوان مرز جو زمین در نظر گرفته میشه.

پرتابگر موشک تاد

ویژگی جالب این سیستم اینه که موشک هایی که در این سیستم به کار رفتند هیچ ماده منفجره ای در کلاهکشون حمل نمی کنند. شاید این یه مقدار عجیب به نظر بیاد، چرا که طرز کار موشک های ضد هوایی معمولاً اینه که مقداری ماده منفجره به سمت موشک یا هواپیمای هدف حمل می کنند و زمانی که احساس کنند به اندازه کافی به هدف نزدیک شده اند، خودشون رو منفجر می کنند تا از موج و ترکش های ناشی از انفجارشون، هدف نابود شه. اما سامانه تاد موشک هاش رو مستقیماً به بدنه هدف میکوبه تا با ضربه ناشی از این برخورد هدف رو نابود کنه. به این روش Hit To Kill به معنی “اصابت برای کشتن” می گویند. برای اینکه یک موشک بتونه چنین کاری بکنه لازمه سیستم های هدایت و کنترل قوی داشته باشه؛ به این معنا که بتونه اولاً هدف رو به خوبی ببینه و ثانیاً بتونه به خوبی خودش رو در مسیر رسیدن به هدف قرار بده و با دقت بالایی نباید اجازه بده هدف از دستش در بره! روش انهدام اصابتی تاد این نکته مثبت رو داره که احتمال فعال شدن فیوز انفجار بمب اتم احتمالی که در داخل موشک هدف پنهان شده رو کمتر می کنه، چرا که انفجار بمب اتم اونقدر قدرتمنده که حتی اگر در ارتفاع چندین کیلومتری سطح زمین رخ بده، هرچند فاجعه ای مثل هیروشیما و ناکازاکی ایجاد نمی کنه اما میتونه موجب آسیب قابل توجهی بشه.

موشک هایی که از سامانه تاد پرتاب میشند، برای اینکه در زمان برخورد با هدف هیچ ماده قابل انفجاری همراه نداشته باشند، باید د ر صورتی که هدفشون ارتفاع پایینی داشته باشه، باید قبل از رسیدن به اون سوخت اضافی خودشون رو (که یک ماده منفجره است) بسوزونند. برای همین معمولاً مانوری به صورت شکل زیر بعد از پرتاب انجام می دهند تا سوخت اضافی مصرف بشه.

مانور موشک تاد

کنترل این مانور موشک های تاد توسط یک سیستم کاملاً هوشمند و با توجه به تخمین سوخت مورد نیاز برای رسیدن به موشک هدف انجام میگیره و برای موشک های با ارتفاع خیلی بالا که رسیدن بهشون نیاز به سوخت بیشتری داره، موشک این مانور رو انجام نمیده. در فیلم زیر، پرتاب یک موشک از یک پرتابگر تاد از لحظات خروج موشک از کانتینر حاملش و لحظات برخورد به یک موشک از خانواده اسکاد نمایش داده شده. توجه کنید که بخش هایی از این فیلم به صورت صحنه آهسته هست و این موشک در ثانیه های پایانی فیلم چیزی نزدیک  به ۳ کیلومتر بر ثانیه سرعت داره… ۳ کیلومتر بر “ثانیه”

ساخت سیستم دفاع ضد موشک تاد حوال سال ۱۹۸۷ شروع شد و تا سال ۲۰۰۸ میلادی به بهره برداری نرسید، این سیستم سپر ضد موشکی که توسط شرکت لاکهید مارتین ساخته شده، شاید نتونست خودش رو به رقابت های جنگ سرد برسونه اما رشد قدرت نوظهور موشکی جمهوری اسلامی ایران در سال های اخیر و ضمناً مسلح شدن کره شمالی به بمب اتم، مأموریت جدیدی برای این سامانه ضد موشک تعریف کرده. تو سال های اخیر دو سامانه در جزایر هاوایی و گوام اقیانوس آرام برای منهدم کردن موشک های پرتابی از چین، روسیه و کره شمالی مستقر شده و امریکایی ها تلاش دارند تا سامانه سومی هم در کره جنوبی نصب کنند. در نزدیکی مرزهای کشور ما هم، امارات و عمان به ترتیب در سال های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۲ سفارش خرید این سامانه رو به امریکایی ها دادند. در ضمن از سال ۱۳۹۱ امریکایی ها رادارهای سیستم ضد موشک تاد رو در خاک ترکیه و مناطق تحت اشغال رژیم صهیونیستی فعال کرده اند.

تصویری از رادار سامانه دفاع ضد موشک تاد

در ادامه نگاهی به مشخصات این سیستم می­ اندازیم:

نوع سامانه: سامانه ضد موشک بالستیک

هزینه هر سامانه (شامل پرتابگرهای موشک، رادار، تجهیزات آماده سازی و…): قریب به ۷۶۰ ملیون دلار (۲۳۰۰ میلیارد تومان!)

وزن هر موشک: ۹۰۰ کیلوگرم

طول موشک: ۶.۱۷ متر

قطر موشک: ۳۴ سانتی متر

برد عملیاتی: ۲۰۰ کیلومتر

ارتفاع عملیاتی: ۱۵۰ کیلومتر

سرعت: ۸.۲۴ برابر سرعت صوت برابر با ۲.۸ کیلومتر بر ثانیه

 

 


4 دیدگاه در ”سامانه ضد موشک تاد

  • ۲۲ شهریور ۱۳۹۵ در ۵:۰۴ ق.ظ
    پیوند یکتا

    سامانه ؟؟؟
    یعنی تاد موشک نیست؟
    نویسنده توضیح بده

    پاسخ
    • ۶ مهر ۱۳۹۵ در ۱۱:۵۷ ب.ظ
      پیوند یکتا

      یک سیستم پدافند هوایی مثل تاد فقط از تعدادی موشک تشکیل نشده. بلکه چندین بخش از جمله موشک، پرتاب گر موشک (که معمولاً بار یک کامیون است) و یک یا چند رادار و مرکز فرماندهی و…. دارد.
      سامانه ضد بالستیک تاد هم همینطوره و درواقع اسم این مجموعه تاد هست و به موشکی هم که در این سامانه استفاده میشه هم تاد گفته میشه. اما بعضی از سامانه های ضد هوایی هم هستند که از چند نوع موشک مختلف استفاده میکنند. به طور مثال اس ۳۰۰ چند نوع موشک داره و برای همین به سامانه کلی اون اس ۳۰۰ گفته میشه و نه موشک های اون.

      پاسخ
  • ۱۹ آذر ۱۳۹۵ در ۳:۳۴ ق.ظ
    پیوند یکتا

    سلام. بابت تمام زحماتتون یه دنیا تشکر. به خصوص admin محترم.

    میخواستم بگم اگه میشه لطف کنید پیشرفته ترین تسلیحات موشکی و هواپیمایی کشور های روسیه و ایالات متحده رو مقایسه کنید.
    ضد موشک ها، جت ها و… .
    یالاخره ببینیم هوافضای کدومشون قویتره!
    مرسی

    پاسخ
    • ۱۹ آذر ۱۳۹۵ در ۵:۳۸ ب.ظ
      پیوند یکتا

      سلام. خواهش می کنم.ممنون
      نمی شه به صراحت هوافضای دو کشور رو مورد مقایسه قرار داد. تولیدات مختلف کشور ها هر کدوم محاسن و معایبی داره و مقایسه به معنای قوی تر بودن هوافضای یک کشور نسبت به کشور دیگه امکان پذیر نیست.

      پاسخ

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا معادله امنیتی را وارد کنید. * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.